มาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยตาม PDPA (PDPA security measures) คือการป้องกันที่ พ.ร.บ.คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล พ.ศ. 2562 กำหนดให้ผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล (องค์กรที่ตัดสินใจว่าจะใช้ข้อมูลส่วนบุคคลเพื่ออะไรและอย่างไร) ต้องจัดให้มี เพื่อไม่ให้ข้อมูลสูญหาย หรือถูกเข้าถึง ใช้ เปลี่ยนแปลง แก้ไข หรือเปิดเผยโดยไม่มีอำนาจ บทความนี้อ่านตัวกฎหมายและประกาศของคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (PDPC) จากมุมของทีมความปลอดภัย เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย ควรยืนยันรายละเอียดกับเจ้าหน้าที่คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคลขององค์กรหรือทนายความ

กฎหมายกำหนดอะไรไว้

มาตรา 37 (1) ของ พ.ร.บ. กำหนดให้ผู้ควบคุมข้อมูลต้องจัดให้มีมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่เหมาะสม ต้องทบทวนมาตรการเมื่อจำเป็นหรือเมื่อเทคโนโลยีเปลี่ยน และต้องเป็นไปตามมาตรฐานขั้นต่ำที่ PDPC ประกาศ ส่วนมาตรา 37 (4) กำหนดให้แจ้งเหตุละเมิดข้อมูลส่วนบุคคลต่อสำนักงานคณะกรรมการคุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (สคส.) ภายใน 72 ชั่วโมง ซึ่งอธิบายไว้ด้านล่าง เราอ่านทั้งสองมาตรานี้จากตัวบทที่ประกาศในราชกิจจานุเบกษา เมื่อวันที่ 27 พฤษภาคม 2562

PDPC กำหนดมาตรฐานขั้นต่ำนั้นไว้ในประกาศเรื่องมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยของผู้ควบคุมข้อมูลส่วนบุคคล ลงวันที่ 10 มิถุนายน 2565 ประกาศในราชกิจจานุเบกษาเมื่อวันที่ 20 มิถุนายน 2565 และใช้บังคับตั้งแต่วันถัดจากวันประกาศ ส่วนประกาศอีกฉบับว่าด้วยวิธีแจ้งเหตุละเมิดประกาศเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2565 ทั้งสองฉบับอยู่บนเว็บไซต์ PDPC ลิงก์อยู่ในส่วนแหล่งอ้างอิง

ประกาศมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยไม่ได้ระบุชื่อผลิตภัณฑ์หรือเทคโนโลยี แต่ระบุว่ามาตรการต้องครอบคลุมเรื่องอะไร และต้องเหมาะกับระดับความเสี่ยง จึงไม่มีรายการเครื่องมือที่ทางการรับรอง องค์กรต้องตัดสินใจเองว่าอะไรเหมาะสม และต้องอธิบายเหตุผลได้ ในความเห็นของเรา การประเมินความเสี่ยงที่จดบันทึกไว้คือสิ่งที่ช่วยให้อธิบายการตัดสินใจนั้นได้

ข้อ 7 ของประกาศมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยบอกว่า หากมีกฎหมายอื่นกำหนดให้ต้องมีมาตรการด้านนี้ ผู้ควบคุมข้อมูลต้องทำตามกฎหมายนั้น และต้องไม่ต่ำกว่ามาตรฐานขั้นต่ำของประกาศนี้ด้วย ตัวอย่างเช่น องค์กรที่ถูกกำหนดเป็นโครงสร้างพื้นฐานสำคัญทางสารสนเทศ (CII) มีหน้าที่เพิ่ม ดู บทความเรื่อง พ.ร.บ.ไซเบอร์และ CII

มาตรฐานขั้นต่ำครอบคลุมอะไรบ้าง

ข้อ 4 ของประกาศมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยกำหนดว่า มาตรการอย่างน้อยต้องมี 7 ข้อต่อไปนี้:

  • ข้อมูลทุกรูปแบบ: มาตรการต้องครอบคลุมการเก็บรวบรวม ใช้ และเปิดเผยข้อมูลส่วนบุคคล ไม่ว่าข้อมูลจะอยู่ในกระดาษ ในรูปแบบอิเล็กทรอนิกส์ หรือรูปแบบอื่น
  • มาตรการเชิงองค์กรและเชิงเทคนิค: ต้องมีทั้งสองอย่าง และมีมาตรการทางกายภาพด้วยเมื่อจำเป็น โดยให้เหมาะกับระดับความเสี่ยง วัตถุประสงค์ของการใช้ข้อมูล และโอกาสกับผลกระทบหากเกิดเหตุละเมิด
  • ครอบคลุมทั้งวงจร: ระบุความเสี่ยงสำคัญต่อสินทรัพย์สารสนเทศที่สำคัญ (ระบบและข้อมูลที่องค์กรมี) ป้องกันความเสี่ยงนั้น ตรวจสอบและเฝ้าระวังภัยคุกคามกับเหตุละเมิด เผชิญเหตุเมื่อพบ และฟื้นฟูความเสียหาย ทั้งหมดนี้ทำเท่าที่จำเป็น เหมาะสม และทำได้จริงตามระดับความเสี่ยง
  • ความลับ ความถูกต้อง และความพร้อมใช้งาน: ต้องรักษาสามอย่างนี้ของข้อมูลให้เหมาะกับความเสี่ยง (ความลับ คือเฉพาะผู้มีสิทธิ์จึงเห็นได้ ความถูกต้อง คือข้อมูลไม่ถูกแก้ผิด ความพร้อมใช้งาน คือเรียกใช้ได้เมื่อต้องการ) โดยคำนึงถึงเทคโนโลยี บริบท มาตรฐานที่ยอมรับกันในกิจการประเภทเดียวกัน และทรัพยากรที่มี
  • ทุกส่วนของระบบ: สำหรับข้อมูลอิเล็กทรอนิกส์ ต้องครอบคลุมระบบและอุปกรณ์จัดเก็บข้อมูล เซิร์ฟเวอร์ เครื่องลูกข่าย (client) เครือข่าย และซอฟต์แวร์กับแอปพลิเคชัน ประกาศให้ใช้การป้องกันเชิงลึก (defense in depth) คือป้องกันหลายชั้น เพื่อให้มาตรการหนึ่งอ่อนแล้วข้อมูลยังไม่เปิดโล่ง
  • การควบคุมการเข้าถึง: อธิบายไว้ในหัวข้อถัดไป
  • การสร้างความตระหนักรู้: ต้องแจ้งนโยบาย แนวปฏิบัติ และมาตรการด้านความเป็นส่วนตัวและความปลอดภัยให้บุคลากรและผู้ใช้งานอื่นทราบและถือปฏิบัติ รวมถึงเมื่อมีการแก้ไข และทำให้เห็นว่าเรื่องนี้สำคัญ

การควบคุมการเข้าถึงและร่องรอยการตรวจสอบ

ส่วนที่เป็นรูปธรรมที่สุดของข้อ 4 คือข้อย่อย (6) ซึ่งกำหนดว่ามาตรการเรื่องการเข้าถึงและใช้ข้อมูลส่วนบุคคลอย่างน้อยต้องมี 4 อย่างต่อไปนี้ โดยให้เหมาะกับระดับความเสี่ยง:

  • การควบคุมการเข้าถึง (access control): พิสูจน์และยืนยันตัวตน และกำหนดสิทธิ์เข้าใช้ตามหลักรู้เท่าที่จำเป็น (need-to-know) และสิทธิ์น้อยที่สุดเท่าที่จำเป็น (least privilege)
  • การบริหารจัดการสิทธิ์ของผู้ใช้งาน: ประกาศระบุว่าอาจรวมถึง ลงทะเบียนและถอนสิทธิ์ผู้ใช้ ให้สิทธิ์เข้าถึง จัดการสิทธิ์ระดับผู้ดูแลระบบ จัดการข้อมูลลับที่ใช้ยืนยันตัวตน (เช่น รหัสผ่าน) ทบทวนสิทธิ์ และถอดถอนหรือปรับสิทธิ์
  • หน้าที่ของผู้ใช้งาน: กำหนดหน้าที่ของผู้ใช้เพื่อกันการเข้าถึง ใช้ เปลี่ยนแปลง แก้ไข ลบ หรือเปิดเผยโดยไม่มีอำนาจ รวมถึงการทำนอกบทบาทที่ได้รับมอบหมาย การแอบทำสำเนาข้อมูล และการขโมยอุปกรณ์ที่เก็บหรือประมวลผลข้อมูล
  • ร่องรอยการตรวจสอบ (audit trails): มีวิธีให้ตรวจย้อนหลังได้ว่าใครเข้าถึง เปลี่ยนแปลง แก้ไข หรือลบข้อมูลส่วนบุคคล โดยให้เหมาะกับวิธีและสื่อที่ใช้จัดการข้อมูล
INFOGRAPHIC
ส่วนที่ต้องมีในมาตรการเรื่องการเข้าถึง 4 อย่าง
การเข้าถึงข้อมูลส่วนบุคคล
ข้อ 4 ข้อย่อย (6) ของประกาศ
การควบคุมการเข้าถึง
ยืนยันตัวตน กำหนดสิทธิ์ตามความจำเป็น
การบริหารสิทธิ์ผู้ใช้
ลงทะเบียน ถอนสิทธิ์ ทบทวนสิทธิ์
หน้าที่ของผู้ใช้
กันการทำนอกบทบาทและแอบทำสำเนา
ร่องรอยการตรวจสอบ
ตรวจย้อนหลังได้ว่าใครทำอะไร

มาตรการทางเทคนิคที่ช่วยสนับสนุน (ความเห็นของเรา)

ประกาศระบุเทคโนโลยีเฉพาะไว้น้อยมาก การจับคู่ด้านล่างเป็นความเห็นของเราเองว่า ทีมความปลอดภัยใช้อะไรแสดงได้ว่าแต่ละข้อมีการดูแลแล้ว PDPC ไม่ได้รับรองรายการนี้ และประกาศไม่ได้ระบุชื่อการเข้ารหัสข้อมูล MFA หรือเครื่องมือเฉพาะใด ๆ

  • รู้ว่าข้อมูลอยู่ที่ไหน: ทำบัญชีรายการระบบ ฐานข้อมูล ที่เก็บไฟล์ และแอป SaaS ที่เก็บข้อมูลส่วนบุคคล แล้วจัดระดับความอ่อนไหวของข้อมูล ดู บทความเรื่องการจัดชั้นข้อมูล
  • การเข้าถึงที่เข้มแข็ง: ใช้ MFA (การยืนยันตัวตนหลายปัจจัย คือต้องมีหลักฐานอย่างอื่นนอกจากรหัสผ่าน) กำหนดสิทธิ์ตามบทบาท มีขั้นตอนเมื่อพนักงานเข้า ย้าย หรือออก (joiner-mover-leaver) ทบทวนสิทธิ์เป็นประจำ และคุมบัญชีผู้ดูแลระบบให้เข้มกว่าบัญชีทั่วไป
  • ร่องรอยการตรวจสอบที่ใช้ได้จริง: เก็บ log ที่บอกว่าใครเข้าถึง เปลี่ยน หรือลบข้อมูลส่วนบุคคล ป้องกันไม่ให้ log ถูกแก้ และเก็บไว้นานพอจะสอบสวนได้
  • ป้องกันหลายชั้นรอบข้อมูล: แบ่งส่วนเครือข่าย ป้องกันเครื่องปลายทาง (endpoint) ติดตั้งแพตช์ทันเวลา ตั้งค่าอย่างปลอดภัย และกรองอีเมล เพื่อไม่ให้ความพลาดจุดเดียวทำให้ข้อมูลเปิดโล่ง
  • ป้องกันตัวข้อมูลเอง: เข้ารหัสข้อมูลขณะส่งและขณะเก็บ และปกปิดข้อมูลหรือแทนค่าข้อมูล (masking และ tokenization) เมื่อไม่ต้องใช้ค่าจริงทั้งหมด
  • เฝ้าดูข้อมูลรั่ว: ใช้ DLP (data loss prevention คือเครื่องมือตรวจจับข้อมูลที่รั่วทางอีเมลหรืออุปกรณ์) ดู บทความเรื่อง DLP
  • ตรวจจับ ตอบสนอง และฟื้นฟู: เฝ้าระวังและแจ้งเตือน มีแผนรับมือเหตุการณ์ที่ทดสอบแล้ว และมีข้อมูลสำรองที่กู้คืนได้จริง ดู แผนรับมือเหตุการณ์ตาม NIST SP 800-61

การแจ้งเหตุละเมิดและกฎ 72 ชั่วโมง

มาตรา 37 (4) กำหนดให้ผู้ควบคุมข้อมูลแจ้งเหตุละเมิดข้อมูลส่วนบุคคลต่อ สคส. โดยไม่ชักช้า ภายใน 72 ชั่วโมงนับแต่ทราบเหตุ เท่าที่จะทำได้ เว้นแต่เหตุนั้นไม่มีความเสี่ยงที่จะกระทบสิทธิและเสรีภาพของบุคคล หากเหตุมีความเสี่ยงสูง ต้องแจ้งเจ้าของข้อมูลส่วนบุคคล (คนที่เป็นเจ้าของข้อมูล) พร้อมแนวทางเยียวยาโดยไม่ชักช้าด้วย รายละเอียดอยู่ในประกาศ PDPC ว่าด้วยหลักเกณฑ์และวิธีการแจ้งเหตุละเมิด ซึ่งประกาศเมื่อวันที่ 15 ธันวาคม 2565

ประกาศนิยามเหตุละเมิดข้อมูลส่วนบุคคลว่า คือการละเมิดมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยจนข้อมูลสูญหาย ถูกเข้าถึง ใช้ เปลี่ยนแปลง แก้ไข หรือเปิดเผยโดยไม่มีอำนาจหรือโดยมิชอบ สาเหตุไม่ใช่ประเด็น จะเกิดจากเจตนา ความประมาท การกระทำผิดทางคอมพิวเตอร์ ภัยคุกคามไซเบอร์ ข้อผิดพลาด หรืออุบัติเหตุ ก็นับทั้งหมด ประกาศแบ่งเหตุเป็น 3 ประเภท คือ ละเมิดความลับ ละเมิดความถูกต้อง และละเมิดความพร้อมใช้งาน (เข้าถึงข้อมูลไม่ได้ หรือข้อมูลถูกทำลาย) ตามที่เราอ่าน ransomware (มัลแวร์เรียกค่าไถ่ที่ล็อกข้อมูล) จัดเป็นการละเมิดความพร้อมใช้งาน

ข้อ 5 กำหนดสิ่งที่ผู้ควบคุมข้อมูลต้องทำ เมื่อมีคนแจ้งหรือตนเองทราบว่ามีหรือน่าจะมีเหตุละเมิดเกิดขึ้น:

  • ประเมินความน่าเชื่อถือของข้อมูลที่ได้รับแจ้ง และตรวจข้อเท็จจริงเบื้องต้นโดยไม่ชักช้า เพื่อดูว่ามีเหตุอันควรเชื่อว่าเกิดการละเมิดจริงหรือไม่
  • หากตรวจพบว่ามีความเสี่ยงสูงต่อสิทธิและเสรีภาพของบุคคล ให้ป้องกัน ระงับ หรือแก้ไขทันที ด้วยตนเองหรือสั่งผู้ประมวลผลข้อมูล (องค์กรที่จัดการข้อมูลแทนผู้ควบคุมข้อมูล) หรือผู้เกี่ยวข้องให้ทำ
  • หากมีเหตุอันควรเชื่อว่ามีการละเมิดจริง ให้แจ้ง สคส. โดยไม่ชักช้าภายใน 72 ชั่วโมงนับแต่ทราบเหตุ เท่าที่ทำได้ เว้นแต่ไม่มีความเสี่ยงต่อสิทธิและเสรีภาพของบุคคล
  • หากมีความเสี่ยงสูง ให้แจ้งเจ้าของข้อมูลพร้อมแนวทางเยียวยาโดยไม่ชักช้า
  • ดำเนินมาตรการที่จำเป็นเพื่อระงับ ตอบสนอง แก้ไข หรือฟื้นฟูจากเหตุ รวมทั้งป้องกันและลดผลกระทบจากเหตุแบบเดียวกันในอนาคต ซึ่งรวมถึงการทบทวนมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัย
INFOGRAPHIC
เมื่อทราบว่าอาจมีเหตุละเมิด: 5 ขั้น
01
ตรวจข้อเท็จจริง
ประเมินข้อมูลที่แจ้งมา
02
ระงับเหตุ
เสี่ยงสูงให้ทำทันที
03
แจ้ง สคส.
ใน 72 ชม. เท่าที่ทำได้
04
แจ้งเจ้าของข้อมูล
ถ้าเสี่ยงสูง พร้อมเยียวยา
05
แก้ไขและทบทวน
ทบทวนมาตรการด้วย

72 ชั่วโมงนับจากเวลาที่ผู้ควบคุมข้อมูลทราบเหตุ หากมีเหตุจำเป็นที่ทำให้แจ้งช้ากว่า 72 ชั่วโมง เช่น ต้องตรวจข้อเท็จจริงเบื้องต้น ต้องระงับเหตุ หรือมีเหตุสุดวิสัยอื่น ข้อ 7 เปิดให้ผู้ควบคุมข้อมูลขอให้ สคส. พิจารณายกเว้นความผิดจากการแจ้งช้า โดยชี้แจงเหตุผล ทั้งนี้ผู้ควบคุมข้อมูลยังต้องแจ้ง สคส. โดยเร็ว และต้องไม่เกิน 15 วันนับแต่ทราบเหตุ อีกกรณีหนึ่ง ข้อ 9 ให้ผู้ควบคุมข้อมูลอ้างข้อยกเว้นไม่ต้องแจ้งได้ หากพิสูจน์ได้ว่าเหตุนั้นไม่มีความเสี่ยงต่อสิทธิและเสรีภาพของบุคคล เช่น ข้อมูลระบุตัวบุคคลไม่ได้ หรือข้อมูลใช้งานไม่ได้เพราะมีมาตรการทางเทคโนโลยีที่เพียงพอ ในกรณีนี้ผู้ควบคุมข้อมูลต้องส่งหลักฐานให้ สคส. รวมถึงรายละเอียดมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัย

การแจ้ง สคส. ทำเป็นลายลักษณ์อักษร หรือทางอิเล็กทรอนิกส์หรือวิธีอื่นตามที่ สคส. กำหนด และควรระบุเท่าที่ทำได้ ได้แก่ ลักษณะและประเภทของเหตุ พร้อมจำนวนเจ้าของข้อมูลหรือจำนวนรายการ (records) ชื่อและช่องทางติดต่อของเจ้าหน้าที่คุ้มครองข้อมูลส่วนบุคคล (DPO) หรือผู้ที่ได้รับมอบหมายให้ประสานงาน ผลกระทบที่อาจเกิดขึ้น และมาตรการที่ใช้หรือจะใช้เพื่อป้องกัน ระงับ หรือแก้ไขเหตุ เว็บไซต์ PDPC มีแบบฟอร์มแจ้งเหตุละเมิด (ปรับปรุงเมื่อกุมภาพันธ์ 2569) และประกาศช่องทางอิเล็กทรอนิกส์ฉบับเดือนมกราคม 2568 ควรเปิดดูวิธีล่าสุดไว้ก่อนที่จะต้องใช้จริง

หากองค์กรใช้ผู้ประมวลผลข้อมูล ข้อ 8 ของประกาศแจ้งเหตุกำหนดให้ผู้ควบคุมข้อมูลระบุในสัญญาว่า ผู้ประมวลผลต้องแจ้งเหตุละเมิดให้ผู้ควบคุมข้อมูลโดยไม่ชักช้า ภายใน 72 ชั่วโมงนับแต่ผู้ประมวลผลทราบเหตุ เท่าที่ทำได้ ส่วนข้อ 6 ของประกาศมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยบอกว่า ผู้ควบคุมข้อมูลควรพิจารณากำหนดให้ผู้ประมวลผลมีมาตรการที่เหมาะสมด้วย

ข้อ 12 ระบุปัจจัยที่ผู้ควบคุมข้อมูลอาจใช้ประเมินว่าเหตุละเมิดมีความเสี่ยงหรือมีความเสี่ยงสูงหรือไม่ ได้แก่ ลักษณะและประเภทของเหตุ ประเภทของข้อมูล ปริมาณข้อมูล ผู้ที่ได้รับผลกระทบ เช่น ผู้เยาว์ ผู้พิการ หรือบุคคลเปราะบางอื่น ความร้ายแรงของผลกระทบและประสิทธิผลของมาตรการบรรเทา ผลกระทบในวงกว้างต่อธุรกิจหรือสาธารณะ ระบบจัดเก็บข้อมูลและมาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยที่เกี่ยวข้อง และสถานะทางกฎหมายกับขนาดของผู้ควบคุมข้อมูล

สิ่งที่ทีมความปลอดภัยควรเตรียมไว้ (ความเห็นของเรา)

  • ผู้รับผิดชอบและเวลาที่เริ่มนับ: กำหนดว่าใครตัดสินว่าเหตุเป็นการละเมิดจริง และบันทึกเวลาที่องค์กรทราบเหตุ เพราะ 72 ชั่วโมงนับจากเวลานั้น
  • แบบแจ้งเหตุที่ร่างไว้แล้ว: เก็บร่างที่มีหัวข้อตามข้อ 6 ครบ พร้อมข้อมูลติดต่อของ DPO
  • หลักฐานเรื่องขอบเขต: เก็บ log และบัญชีรายการที่จำเป็น เพื่อบอกได้ว่ามีใครและข้อมูลชุดไหนได้รับผลกระทบ และกระทบมากแค่ไหน
  • ช่องทางติดต่อผู้ประมวลผลข้อมูลและข้อสัญญา: มีรายชื่อผู้ติดต่อของผู้ประมวลผลข้อมูล และมีข้อสัญญาให้เขาแจ้งเราภายใน 72 ชั่วโมง
  • ซ้อม: ซ้อมเหตุละเมิดร่วมกับฝ่ายกฎหมาย DPO และฝ่ายสื่อสาร ไม่ใช่เฉพาะฝ่ายไอที

โทษปรับและสิ่งที่อาจเปลี่ยน

มาตรา 83 ของ พ.ร.บ. กำหนดโทษปรับทางปกครองไม่เกิน 3 ล้านบาท สำหรับผู้ควบคุมข้อมูลที่ฝ่าฝืนมาตรา 37 และมาตราอื่นอีกหลายมาตรา PDPC มีประกาศแยกต่างหากว่าด้วยหลักเกณฑ์การออกคำสั่งปรับทางปกครอง ซึ่งเราไม่ได้อ่าน

PDPC ยังเปิดรับฟังความคิดเห็นร่างแก้ไข พ.ร.บ. ด้วย (หน้าเว็บของ PDPC ลงวันที่พฤศจิกายน 2568) เราไม่ได้ตรวจว่าตอนนี้มีการแก้ไขที่ประกาศใช้แล้วหรือไม่ จึงควรตรวจตัวบทมาตรา 37 และประกาศฉบับปัจจุบันก่อนนำบทความนี้ไปใช้

ข้อผิดพลาดที่พบบ่อย

  • มองว่ามาตรการรักษาความมั่นคงปลอดภัยคือเอกสารนโยบายเล่มเดียว โดยไม่มี log การทบทวนสิทธิ์ หรือหลักฐานอื่นว่าทำจริง
  • รอให้สอบสวนเสร็จก่อนจึงเริ่มนับ 72 ชั่วโมง ทั้งที่ตัวบทนับจากวันที่ผู้ควบคุมข้อมูลทราบเหตุ และให้แจ้งรายละเอียดเท่าที่มีในตอนนั้น
  • ลืมข้อมูลในกระดาษและไฟล์ที่ส่งออกไปแล้ว ทั้งที่ประกาศครอบคลุมข้อมูลส่วนบุคคลทุกรูปแบบ
  • ไม่ใส่หน้าที่แจ้งเหตุภายใน 72 ชั่วโมงไว้ในสัญญากับผู้ประมวลผลข้อมูล
  • ไม่เก็บร่องรอยการตรวจสอบว่าใครเข้าถึงข้อมูลส่วนบุคคล จึงบอกไม่ได้ว่าใครได้รับผลกระทบ
  • มองว่าการปฏิบัติตามกฎหมายทำครั้งเดียวจบ ทั้งที่มาตรา 37 (1) ให้ทบทวนมาตรการเมื่อจำเป็นหรือเมื่อเทคโนโลยีเปลี่ยน และประกาศถือว่าเมื่อเกิดเหตุละเมิดต้องทบทวนมาตรการ (เว้นแต่เหตุนั้นไม่มีความเสี่ยง)
INFOGRAPHIC
ทำไว้บนกระดาษ กับทำแล้วพิสูจน์ได้

ทำไว้บนกระดาษ

  • มีนโยบายแต่ไม่มี logบอกไม่ได้ว่าใครเข้าถึงข้อมูล
  • ไม่เคยทบทวนสิทธิ์สิทธิ์ที่ไม่จำเป็นยังค้างอยู่
  • สัญญาไม่มีข้อแจ้งเหตุผู้ประมวลผลไม่ต้องแจ้งเรา

ทำแล้วพิสูจน์ได้

  • log บอกได้ว่าใครทำอะไรระบุผู้ได้รับผลกระทบได้
  • ทบทวนสิทธิ์สม่ำเสมอถอนสิทธิ์ที่ไม่จำเป็น
  • สัญญากำหนดแจ้งใน 72 ชม.ผู้ประมวลผลต้องแจ้งเรา

ขั้นแรกที่ทำได้ทันที

  • ทำบัญชีข้อมูล: จดว่าระบบไหนเก็บข้อมูลส่วนบุคคล และใครเข้าถึงได้บ้าง
  • ตรวจสิทธิ์: ทบทวนสิทธิ์ของบัญชีที่เข้าถึงระบบเหล่านั้น และถอนสิทธิ์ที่ไม่จำเป็น
  • เปิด log: ให้ระบบที่เก็บข้อมูลส่วนบุคคลบันทึกการเข้าถึง การเปลี่ยนแปลง และการลบ
  • เตรียมแบบแจ้งเหตุ: ร่างหัวข้อตามข้อ 6 ไว้ล่วงหน้า พร้อมรายชื่อผู้ติดต่อ
  • ตรวจสัญญา: ดูว่าสัญญากับผู้ประมวลผลข้อมูลกำหนดให้แจ้งเหตุภายใน 72 ชั่วโมงหรือไม่

หากต้องการดูว่าโปรแกรมความปลอดภัยโดยรวมขององค์กรอยู่ตรงไหน ลองทำแบบประเมินตนเอง

ขอบเขตและความถูกต้องของข้อมูล

บทความนี้เป็นข้อมูลทั่วไป ไม่ใช่คำปรึกษาทางกฎหมาย ข้อความเกี่ยวกับ พ.ร.บ. และประกาศ PDPC สองฉบับมาจากตัวบทในราชกิจจานุเบกษาที่เผยแพร่บนเว็บไซต์ PDPC ซึ่งเราอ่านครบทั้งฉบับ เราไม่ได้อ่านเอกสารแนวปฏิบัติ คำวินิจฉัย หรือประกาศเรื่องการปรับของ PDPC การจับคู่กับมาตรการทางเทคนิคและรายการเตรียมความพร้อมเป็นความเห็นของเราเอง กฎหมายไทยและประกาศ PDPC เปลี่ยนได้ จึงควรตรวจตัวบทฉบับปัจจุบัน และปรึกษาทนายความสำหรับกรณีขององค์กรเอง

แหล่งอ้างอิงและข้อมูลเพิ่มเติม